Oskar Awejde

(1837-1897) – członek Komitetu Centralnego Narodowego; członek Tymczasowego Rządu Narodowego. Autor wydanych wraz z manifestem z 22 stycznia 1863 r. dwóch dekretów uwłaszczeniowych. Pierwszy mówił o bezwzględnym uwłaszczeniu wszystkich tych chłopów, którzy mają ziemię, ale muszą z niej odrabiać pańszczyznę lub opłacać czynsz. Drugi natomiast odwoływał się do najuboższej warstwy społeczeństwa: chłopów bezrolnych. Tym oferuje się gwarantowany przez państwo przydział gruntów. Należał do kierownictwa Czerwonych, choć nie w pełni popierał ich radykalizm społeczny, skłaniając się raczej do prawego skrzydła ruchu. Brał udział w pracach Komitetu Centralnego Narodowego. W powstańczym Rządzie Narodowym zasiadał od początku działalności tego organu, mianowany został jego komisarzem na Litwie. Aresztowany przez Rosjan, w wyniku brutalnego śledztwa, podał organom ścigania niezliczone mnóstwo informacji dotyczących działalności polskiego państwa podziemnego, a także wiele nazwisk osób zaangażowanych w konspirację.

Komentarze